Đề luyện tập tự biên soạn; ngữ liệu dưới đây được viết riêng cho đề này, không phải đề thi chính thức.
Đề ôn thi tốt nghiệp THPT môn Ngữ văn – Đề số 29
Thời gian làm bài: 120 phút. Tổng điểm: 10 điểm.
Phần I. Đọc hiểu – 4,0 điểm
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
GHI CHÉP QUAN SÁT — phòng chờ bệnh viện
Trước khi biết thêm thông tin: Phúc thấy một người đàn ông liên tục nhìn đồng hồ và hỏi nhân viên quầy khi nào đến lượt. Phúc bực mình. Mẹ nhắc rằng một biểu hiện chưa đủ để biết câu chuyện của người khác.
Thông tin nghe được sau đó: Điện thoại người đàn ông reo. Ông xin lỗi quầy, nói con gái đang đợi kết quả xét nghiệm và ông chưa hiểu số thứ tự trên phiếu. Nhân viên chỉ bảng gọi số và giải thích thời gian dự kiến.
Hành động của Phúc: Cậu không bước vào hỏi chuyện; chỉ nhường ghế cạnh ổ cắm để ông gọi điện rõ hơn.
Điều chưa biết: Phúc không biết kết quả xét nghiệm. Trên xe về, cậu kể với mẹ rằng mình đã tưởng ông cáu gắt dù chưa biết ông đang chờ tin gì. Ghi chú: người đàn ông nhìn bảng gọi số rồi nhìn lại phiếu trong tay.
- Câu 1 (0,5 điểm). Vì sao Phúc ban đầu bực người đàn ông?
- Câu 2 (0,75 điểm). Thông tin nào giúp Phúc hiểu thêm hoàn cảnh của ông?
- Câu 3 (1,0 điểm). Hành động nhường chỗ cạnh ổ cắm cho thấy Phúc lựa chọn giúp đỡ ở mức độ nào?
- Câu 4 (1,75 điểm). Anh/chị suy nghĩ thế nào về lời nhắc không vội kết luận về người khác khi chưa biết hoàn cảnh?
Phần II. Viết – 6,0 điểm
- Câu 1 (2,0 điểm). Viết đoạn văn khoảng 200 chữ về ý nghĩa của sự kiên nhẫn trong giao tiếp nơi công cộng.
- Câu 2 (4,0 điểm). Viết bài nghị luận khoảng 600 chữ bàn về trách nhiệm của cơ sở cung cấp dịch vụ trong việc giải thích quy trình chờ đợi cho người sử dụng.
Gợi ý đáp án và hướng dẫn chấm
Phần I. Đọc hiểu – 4,0 điểm
- 0,5 điểm. Người đàn ông nhìn đồng hồ và hỏi nhân viên nhiều lần khiến Phúc nghĩ ông gây phiền.
- 0,75 điểm. Ông đang lo cho con gái chờ kết quả xét nghiệm và chưa hiểu cách gọi số thứ tự.
- 1,0 điểm. Phúc chọn hỗ trợ nhỏ, không xâm phạm riêng tư hay tự ý hỏi bệnh tình; hành động giúp ông gọi điện thuận tiện hơn.
- 1,75 điểm. Thiếu thông tin dễ dẫn đến quy kết sai và làm tăng căng thẳng; cần quan sát, hỏi khi thích hợp, giữ giới hạn và không suy diễn chắc chắn. Cảm thông không đòi phải biết mọi chi tiết hoặc can thiệp quá mức.
Phần II. Viết – 6,0 điểm
- Câu 1 (2,0 điểm). Nêu vai trò của chờ đợi, lượt giao tiếp và cách nói bình tĩnh; có thể thừa nhận quy trình công cộng cần minh bạch để giảm bức xúc. Diễn đạt rõ, có ví dụ.
- Câu 2 (4,0 điểm). Bài làm nêu được trách nhiệm cung cấp hướng dẫn tuần tự, dễ hiểu về số thứ tự, nơi chờ và thời gian dự kiến; giải thích khi quy trình thay đổi; hỗ trợ người lần đầu sử dụng dịch vụ hoặc gặp khó khăn mà không công khai thông tin riêng tư. Bài viết nêu cách hướng dẫn quy trình chờ đợi từng bước, hỗ trợ người dùng dịch vụ và giữ kín thông tin riêng tư.