Đề ôn tập Vật lí số 03: Chuyển động, công và năng lượng
Đề tự biên soạn, không phải đề thi chính thức. Bỏ qua lực cản không khí khi đề bài nêu vật rơi tự do; lấy g=10 m/s². Lò xo tuân theo định luật Hooke trong giới hạn đàn hồi.
Phần I. Trắc nghiệm nhiều lựa chọn
- Câu 1. Vật đi được 120 m trong 20 s với tốc độ trung bình: A. 0,17 m/s; B. 5 m/s; C. 6 m/s; D. 2 400 m/s.
- Câu 2. Vận tốc tăng đều từ 2 m/s lên 10 m/s trong 4 s. Gia tốc là: A. 0,5 m/s²; B. 2 m/s²; C. 3 m/s²; D. 8 m/s².
- Câu 3. Vật bắt đầu từ nghỉ, chuyển động nhanh dần đều với a=2 m/s² trong 3 s. Quãng đường đi được là: A. 9 m; B. 6 m; C. 3 m; D. 18 m.
- Câu 4. Hợp lực 6 N tác dụng lên vật khối lượng 2 kg. Gia tốc của vật là: A. 0,33 m/s²; B. 2 m/s²; C. 4 m/s²; D. 3 m/s².
- Câu 5. Trọng lượng của vật khối lượng 3 kg, lấy g=10 m/s², bằng: A. 3 N; B. 30 N; C. 0,3 N; D. 300 N.
- Câu 6. Một lực ma sát 20 N cản vật đang trượt thêm 5 m theo phương ngang. Công do lực ma sát thực hiện là: A. +100 J; B. −20 J; C. −100 J; D. +20 J.
- Câu 7. Một máy thực hiện công 300 J trong 10 s. Công suất trung bình là: A. 30 W; B. 3 W; C. 3000 W; D. 290 W.
- Câu 8. Thế năng trọng trường của vật 2 kg ở độ cao 5 m so với mốc, g=10 m/s², là: A. 10 J; B. 25 J; C. 50 J; D. 100 J.
- Câu 9. Động năng của vật khối lượng 2 kg chuyển động với tốc độ 3 m/s là: A. 3 J; B. 9 J; C. 18 J; D. 36 J.
- Câu 10. Lò xo có độ cứng 200 N/m bị biến dạng 0,01 m. Độ lớn lực đàn hồi là: A. 0,02 N; B. 0,2 N; C. 2 N; D. 20 N.
- Câu 11. Thế năng đàn hồi của lò xo k=200 N/m khi bị biến dạng 0,10 m là: A. 1 J; B. 2 J; C. 10 J; D. 20 J.
- Câu 12. Khi chỉ có trọng lực thực hiện công và bỏ qua lực cản, đại lượng được bảo toàn là: A. động năng riêng lẻ; B. tốc độ; C. thế năng riêng lẻ; D. cơ năng.
- Câu 13. Xe đẩy A khối lượng 2,0 kg chuyển động theo chiều dương với tốc độ 3,0 m/s va chạm và dính vào xe đẩy B khối lượng 1,0 kg đang đứng yên. Bỏ qua ngoại lực theo phương ngang. Tốc độ chung của hai xe sau va chạm là: A. 1,0 m/s. B. 1,5 m/s. C. 2,0 m/s. D. 3,0 m/s.
- Câu 14. Lực trung bình 4 N tác dụng trong 0,5 s tạo xung lượng: A. 0,5 N·s; B. 2 N·s; C. 4,5 N·s; D. 8 N·s.
- Câu 15. Vật rơi tự do từ độ cao 20 m, g=10 m/s². Thời gian rơi là: A. 2 s; B. 4 s; C. 1 s; D. 20 s.
- Câu 16. Lực 100 N tác dụng vuông góc đều lên diện tích 0,020 m² tạo áp suất: A. 5 Pa; B. 50 Pa; C. 5 000 Pa; D. 50 000 Pa.
- Câu 17. Vật có khối lượng 2 kg và thể tích 0,001 m³. Khối lượng riêng là: A. 2 kg/m³; B. 200 kg/m³; C. 500 kg/m³; D. 2 000 kg/m³.
- Câu 18. Nếu tốc độ của vật tăng gấp đôi, khối lượng không đổi, động năng tăng: A. gấp bốn lần; B. gấp đôi; C. không đổi; D. gấp tám lần.
Phần II. Đúng/Sai
Câu 1. Chuyển động thẳng biến đổi đều
- Gia tốc là độ biến thiên vận tốc chia cho khoảng thời gian biến thiên.
- Vật xuất phát từ nghỉ với gia tốc không đổi 2 m/s² có vận tốc 6 m/s tại t=3 s.
- Nếu gia tốc dương thì vật chắc chắn chuyển động theo chiều dương ngay cả khi vận tốc ban đầu âm.
- Độ dốc của đồ thị vận tốc–thời gian cho biết gia tốc.
Câu 2. Lực và động lượng
- Hợp lực khác không có thể làm vận tốc vật thay đổi.
- Trọng lượng là lực hấp dẫn Trái Đất tác dụng lên vật gần mặt đất.
- Động lượng là đại lượng vô hướng bằng khối lượng chia vận tốc.
- Xung lượng của lực bằng độ biến thiên động lượng trong mô hình định luật II Newton dạng xung lượng.
Câu 3. Công và cơ năng
- Công của lực không đổi cùng hướng dịch chuyển bằng tích F và quãng đường.
- Công suất trung bình bằng công thực hiện trong một đơn vị thời gian.
- Ở cùng độ cao và cùng mốc thế năng, nếu khối lượng vật tăng gấp đôi thì thế năng trọng trường tăng gấp đôi.
- Trong mọi chuyển động, động năng và thế năng từng phần luôn không đổi.
Câu 4. Lò xo và rơi tự do
- Trong giới hạn đàn hồi, độ lớn lực đàn hồi tỉ lệ với độ biến dạng.
- Thế năng đàn hồi có thể tính bằng 1/2 kx².
- Vật rơi tự do gần mặt đất có gia tốc gần 10 m/s² theo hướng thẳng đứng lên trên.
- Với vật rơi từ nghỉ, bỏ qua cản, h=1/2gt².
Phần III. Trả lời ngắn
- Câu 1: Vận tốc tăng đều từ 3 m/s lên 15 m/s trong 4 s. Tính quãng đường đi được trong khoảng thời gian đó (m).
- Câu 2: Vật xuất phát từ nghỉ, chuyển động với gia tốc không đổi 2 m/s². Tính quãng đường đi riêng từ t=3 s đến t=4 s (m).
- Câu 3: Nâng đều vật 4 kg lên cao 3 m. Tính công tối thiểu chống trọng lực (J), g=10 m/s².
- Câu 4: Tính động năng vật 4 kg chạy với tốc độ 5 m/s (J).
- Câu 5: Lò xo k=400 N/m bị dãn 0,05 m. Tính lực đàn hồi (N).
- Câu 6: Vật rơi từ nghỉ ở độ cao 45 m. Tính thời gian rơi (s), g=10 m/s² và bỏ qua cản không khí.
Đáp án và lời giải
Phần I
- Câu 1. C. Tốc độ trung bình bằng quãng đường chia thời gian: 120/20=6 m/s.
- Câu 2. B. a=(v−v₀)/t=(10−2)/4=2 m/s².
- Câu 3. A. Từ nghỉ, s=1/2at²=0,5×2×3²=9 m.
- Câu 4. D. Định luật II Newton cho a=F/m=6/2=3 m/s².
- Câu 5. B. Trọng lượng P=mg=3×10=30 N.
- Câu 6. C. Lực ma sát ngược hướng chuyển dời nên A=Fs cos 180°=−20×5=−100 J. Dấu âm cho biết lực ma sát lấy bớt cơ năng của vật.
- Câu 7. A. Công suất trung bình P=A/t=300/10=30 W.
- Câu 8. D. Thế năng trọng trường Wt=mgh=2×10×5=100 J so với mốc đã chọn.
- Câu 9. B. Thay vào công thức động năng: Wđ=1/2mv²=0,5×2×3²=9 J.
- Câu 10. C. Định luật Hooke F=k|x|=200×0,01=2 N.
- Câu 11. A. Wđh=1/2kx²=0,5×200×0,10²=1 J.
- Câu 12. D. Chỉ trọng lực thực hiện công nên động năng và thế năng đổi qua lại nhưng tổng cơ năng giữ nguyên.
- Câu 13. C. Trong hệ cô lập theo phương ngang, động lượng được bảo toàn: mAvA+mBvB=(mA+mB)v. Suy ra v=(2,0×3,0+1,0×0)/(2,0+1,0)=2,0 m/s. Hai xe dính vào nhau nên có cùng vận tốc sau va chạm.
- Câu 14. B. Xung lượng J=FΔt=4×0,5=2 N·s.
- Câu 15. A. h=1/2gt² nên t=√(2h/g)=√(40/10)=2 s.
- Câu 16. C. Áp suất p=F/S=100/0,020=5 000 Pa.
- Câu 17. D. Khối lượng riêng ρ=m/V=2/0,001=2 000 kg/m³.
- Câu 18. A. Wđ tỉ lệ v²; tăng tốc độ hai lần làm động năng tăng 2²=4 lần.
Phần II
- Câu 1. a Đúng; b Đúng; c Sai; d Đúng. a) a=Δv/Δt. b) v=v₀+at=0+2×3=6 m/s. c) Gia tốc dương không bảo đảm vận tốc dương nếu vật ban đầu chuyển động ngược chiều. d) Độ dốc đồ thị v–t biểu diễn gia tốc.
- Câu 2. a Đúng; b Đúng; c Sai; d Đúng. Động lượng là vector p=mv; xung lượng bằng độ biến thiên động lượng.
- Câu 3. a Đúng; b Đúng; c Đúng; d Sai. a) Khi lực không đổi và cùng hướng chuyển dời, A=Fs. b) Công suất trung bình bằng công chia thời gian. c) Wt=mgh nên khối lượng tăng gấp đôi ở cùng độ cao làm thế năng tăng gấp đôi. d) Động năng và thế năng riêng lẻ không luôn cố định.
- Câu 4. a Đúng; b Đúng; c Sai; d Đúng. Gia tốc rơi hướng xuống; công thức độ cao dùng cho vật rơi từ nghỉ.
Phần III
- Câu 1: Với gia tốc không đổi, vtb=(3+15)/2=9 m/s; s=vtbt=9×4=36 m.
- Câu 2: Δs=s(4)−s(3)=½×2×(4²−3²)=7 m.
- Câu 3: A=mgh=4×10×3=120 J.
- Câu 4: Wđ=1/2×4×5²=50 J.
- Câu 5: F=kx=400×0,05=20 N.
- Câu 6: t=√(2h/g)=√(90/10)=3 s.
Căn cứ cấu trúc
Cục Quản lý chất lượng, Bộ GDĐT: cấu trúc định dạng đề thi từ năm 2025. Đề tự biên soạn theo 40 lệnh hỏi, chia 18 lựa chọn, 4 nhóm đúng/sai và 6 câu trả lời ngắn.
OpenStax College Physics 2e, §7.1: Work — công âm khi lực và độ dời ngược chiều; ma sát ngược hướng chuyển động.
Đáp án đã tự kiểm tra lại bằng công thức và đơn vị; đề chờ giáo viên Vật lí thẩm định.
OpenStax College Physics 2e, §8.5: động lượng được bảo toàn trong va chạm dính của hệ cô lập.
