Đề ôn thi giữa học kì 1 Lịch sử lớp 10 số 2 là đề tự biên soạn, tập trung vào sử liệu và cách kiểm chứng; phạm vi thực tế có thể thay đổi theo tiến độ dạy học của từng trường.
ĐỀ ÔN THI GIỮA HỌC KÌ 1 LỊCH SỬ LỚP 10 – ĐỀ SỐ 2
Thời gian làm bài gợi ý: 60 phút | Tổng điểm: 10 điểm
Phần I. Trắc nghiệm – 3,0 điểm
Gồm 6 câu, mỗi câu 0,5 điểm.
- Câu 1 (0,5 điểm). Khi phân tích một cuộc thảo luận lịch sử, một kết luận lịch sử đáng tin cần dựa trên điều gì?
A. bằng chứng có nguồn, được đối chiếu và đặt trong bối cảnh
B. một câu kể hấp dẫn duy nhất
C. số lượt chia sẻ
D. ý kiến của người viết không cần dẫn chứng - Câu 2 (0,5 điểm). Khi phân tích hồ sơ nhân chứng, sắp xếp sự kiện theo trình tự thời gian giúp người học nhận ra điều gì?
A. độ cao địa hình
B. quan hệ trước-sau và tiến trình biến đổi
C. mật độ dân số
D. tỉ lệ bản đồ - Câu 3 (0,5 điểm). Từ bảng thời gian, nguồn nào có thể được xem là sử liệu gốc nếu được tạo ra cùng thời sự kiện?
A. bài tóm tắt viết nhiều năm sau
B. một dự đoán hiện đại
C. nhật kí, thư từ hoặc văn bản đương thời
D. một câu chuyện không rõ nguồn - Câu 4 (0,5 điểm). Ở bộ nguồn đối chiếu, một nền văn minh thường được tìm hiểu qua những phương diện nào?
A. chỉ thời tiết
B. chỉ chiều cao dân cư
C. chỉ một nhân vật
D. tổ chức xã hội, kinh tế, văn hóa và thành tựu - Câu 5 (0,5 điểm). Trong tình huống phân tích lớp 10, hai người cùng chứng kiến một sự kiện có thể kể khác nhau vì sao?
A. vị trí, lợi ích và trải nghiệm của họ khác nhau
B. thời gian luôn thay đổi sự kiện
C. sự kiện không tồn tại
D. mọi nguồn đều sai - Câu 6 (0,5 điểm). Khi phân tích bộ ảnh tư liệu, sử liệu hiện vật là loại nào?
A. một dự báo tương lai
B. di tích, công cụ, đồ vật còn lại
C. chỉ sách giáo khoa hiện nay
D. một ý kiến không có nguồn
Phần II. Tự luận – 7,0 điểm
- Bài 1 (1,5 điểm). Khi xử lí bảng thời gian, nêu một ví dụ về “tính liên tục” và một ví dụ về “sự biến đổi” trong một tiến trình lịch sử đã học.
- Bài 2 (1,5 điểm). Từ bộ nguồn đối chiếu, viết hai câu kết luận lịch sử: một câu quá mạnh và một câu đã sửa cho tương xứng bằng chứng.
- Bài 3 (2,0 điểm). Ở tình huống phân tích, với một nguồn sử liệu trong hồ sơ lớp 10, hãy nêu ba bước kiểm tra trước khi dùng nguồn đó để kết luận.
- Bài 4 (2,0 điểm). Liên hệ với bộ ảnh tư liệu, giải thích vì sao một sự kiện có thể có nhiều cách diễn giải nhưng không có nghĩa mọi diễn giải đều đáng tin như nhau.
ĐÁP ÁN VÀ HƯỚNG DẪN CHI TIẾT
Phần I. Trắc nghiệm
- Câu 1: A. Lập luận lịch sử cần bằng chứng, nguồn và bối cảnh rõ ràng.
- Câu 2: B. Trình tự thời gian cho thấy tiến trình và mối quan hệ trước-sau.
- Câu 3: C. Sử liệu gốc được tạo ra trong hoặc rất gần thời điểm của sự kiện.
- Câu 4: D. Cần nhìn nhiều phương diện để hiểu đời sống của một nền văn minh.
- Câu 5: A. Góc nhìn của người tạo nguồn ảnh hưởng nội dung được ghi lại.
- Câu 6: B. Hiện vật là dấu tích vật chất còn lại từ quá khứ.
Phần II. Tự luận
- Bài 1. Chọn ví dụ phù hợp; giải thích rõ yếu tố nào được duy trì và yếu tố nào thay đổi.
- Bài 2. Câu sửa cần nêu phạm vi, điều kiện hoặc mức độ chắc chắn thay vì khẳng định tuyệt đối khi nguồn còn hạn chế.
- Bài 3. Xác định người tạo và thời điểm; xem mục đích/bối cảnh; đối chiếu ít nhất một nguồn độc lập rồi mới kết luận.
- Bài 4. Góc nhìn có thể khác, nhưng diễn giải vẫn phải phù hợp bằng chứng, bối cảnh và logic lịch sử.
Nhận xét
Đề số 2 ưu tiên sử liệu và cách kiểm chứng; sau khi chữa, học sinh nên phân loại lỗi theo kiến thức, đọc đề, thao tác và trình bày để ôn giữa học kì 1 hiệu quả hơn.