Ôn thi tốt nghiệp THPT môn Sinh học: Đề số 12 năm 2026 có đáp án chi tiết

Đề ôn tập Sinh học – Đề số 12

Chủ điểm: Nội tiết, thụ thể hormone và điều hòa nội môi.

Phần I. Câu hỏi trắc nghiệm

1. Một hormone chỉ tác động rõ lên những tế bào có
   1. mạch gỗ
   2. ribosome giống hệt nhau
   3. màng không thấm nước
   4. thụ thể phù hợp
2. Khi đường huyết tăng sau bữa ăn, tuyến tụy thường tiết insulin để
   1. làm gan phân giải glycogen thành glucose
   2. giúp đưa đường huyết trở về mức thấp hơn
   3. tăng đường huyết liên tục
   4. ức chế mọi hoạt động của cơ thể
3. Khi đường huyết giảm, glucagon có thể kích thích gan
   1. phân giải glycogen và giải phóng glucose
   2. tăng dự trữ glucose thành glycogen
   3. ngừng trao đổi chất
   4. tiết insulin từ tế bào alpha
4. Cơ chế điều hòa phổ biến giúp giữ nồng độ hormone trong khoảng ổn định là
   1. phản hồi dương liên tục
   2. phản hồi âm
   3. khuếch tán ngẫu nhiên
   4. đột biến gen theo nhu cầu
5. Hormone steroid thường tác động bằng cách
   1. đi qua màng tế bào và gắn thụ thể nội bào
   2. chỉ gắn thụ thể ở mặt ngoài màng
   3. phá hủy DNA trực tiếp
   4. mở mọi kênh ion cùng lúc
6. Hormone peptide thường bắt đầu truyền tín hiệu bằng cách
   1. gắn thụ thể trên màng tế bào đích
   2. đi xuyên qua lớp kép lipid mà không cần thụ thể
   3. gắn trực tiếp DNA trong nhân
   4. phân giải màng sinh chất
7. ADH có tác dụng chính giúp cơ thể
   1. tăng đào thải nước qua nước tiểu
   2. giảm hoàn toàn lọc ở cầu thận
   3. tăng tái hấp thu nước ở thận
   4. chuyển glucose thành protein
8. Tuyến yên sau phóng thích ADH được tổng hợp chủ yếu ở
   1. vỏ thượng thận
   2. vùng dưới đồi
   3. tuyến giáp
   4. tủy xương
9. Trong trục điều hòa tuyến giáp, TSH được tiết từ
   1. tuyến tụy
   2. thùy trước tuyến yên
   3. tủy thượng thận
   4. thùy sau tuyến yên
10. Nồng độ T3, T4 tăng cao thường làm giảm tiết TRH và TSH. Đây là
    1. phản hồi âm
    2. phản hồi dương
    3. điều hòa thần kinh trực tiếp duy nhất
    4. đột biến thích nghi
11. Trong đáp ứng stress ngắn hạn, hệ thần kinh giao cảm kích thích tủy thượng thận tiết
    1. epinephrine và norepinephrine
    2. T3 và T4
    3. insulin và glucagon
    4. ADH và oxytocin
12. Tuyến cận giáp tiết PTH khi cần tăng calcium máu. PTH có xu hướng
    1. điều khiển đường huyết trực tiếp
    2. làm giảm calcium máu bằng mọi cơ chế
    3. làm tăng nồng độ Ca2+ trong máu
    4. ngăn mọi hoạt động của xương
13. Hormone aldosterone thúc đẩy thận tăng tái hấp thu chủ yếu ion
    1. Cl− bằng cách bài tiết Na+
    2. Na+
    3. Fe2+
    4. glucose
14. Một hormone do tế bào tuyến nội tiết phóng thích vào máu được gọi là tín hiệu
    1. qua synapse duy nhất
    2. tiếp xúc trực tiếp
    3. nội tiết
    4. di truyền
15. Khi hormone gắn thụ thể màng và làm tăng cAMP trong tế bào, cAMP thường là
    1. enzyme tiêu hóa
    2. hormone được tuyến nội tiết tiết vào máu
    3. thụ thể ngoài tế bào
    4. chất truyền tin thứ hai
16. Sự tăng glucose máu kích thích tụy tiết insulin là ví dụ về kích thích
    1. ánh sáng
    2. thần kinh
    3. hormone từ tuyến khác
    4. dịch thể
17. Tuyến nội tiết khác tuyến ngoại tiết ở chỗ tuyến nội tiết thường
    1. không có tế bào tiết
    2. đổ enzyme vào ống tiêu hóa bằng ống dẫn
    3. phóng thích hormone vào dịch kẽ và máu, không qua ống dẫn riêng
    4. chỉ tạo tế bào máu
18. Một bệnh nhân thiếu ADH có thể tiểu nhiều nước loãng do
    1. tụy tăng tiết insulin
    2. thận tái hấp thu nước quá mức
    3. tuyến giáp giảm tiết thyroxine
    4. thận giảm tái hấp thu nước

Phần II. Câu hỏi đúng/sai

Điều hòa glucose máu sau bữa ăn.

1. Đường huyết tăng có thể kích thích tế bào beta tụy tiết insulin.
2. Insulin góp phần làm giảm glucose máu.
3. Glucagon làm tăng glucose máu bằng cách thúc đẩy dự trữ glycogen ở gan.
4. Khi glucose máu hạ về mức bình thường, kích thích tiết insulin giảm.

Xét hormone và thụ thể.

1. Mọi tế bào trong cơ thể đều đáp ứng như nhau với cùng hormone.
2. Hormone steroid có thể gắn thụ thể nội bào.
3. Hormone peptide thường gắn thụ thể màng.
4. cAMP có thể đóng vai trò chất truyền tin thứ hai.

Xét điều hòa nước và calcium.

1. ADH làm tăng tái hấp thu nước ở thận.
2. ADH được tổng hợp ở thùy sau tuyến yên.
3. PTH góp phần tăng calcium máu.
4. Aldosterone có thể làm tăng tái hấp thu Na+ ở thận.

Trục điều hòa tuyến giáp.

1. TSH kích thích tuyến giáp tiết hormone tuyến giáp.
2. T3, T4 tăng có thể ức chế ngược vùng dưới đồi và tuyến yên.
3. Tủy thượng thận là nơi tạo TSH.
4. Phản hồi âm giúp hormone tăng không kiểm soát mãi.

Phần III. Câu hỏi trả lời ngắn

1. Đường huyết tăng 30 mg/dL rồi giảm 22 mg/dL sau điều hòa. Mức còn cao hơn ban đầu là bao nhiêu mg/dL?
2. Một tuyến tiết 12 đơn vị hormone mỗi giờ trong 5 giờ. Tổng lượng tiết là bao nhiêu đơn vị?
3. Nồng độ hormone giảm từ 80 xuống 20 đơn vị. Mức giảm là bao nhiêu phần trăm so với ban đầu?
4. Trong một chu trình, vùng dưới đồi tiết 2 tín hiệu, tuyến yên tiết 3 tín hiệu và tuyến đích tiết 1 hormone cuối. Tổng số loại tín hiệu nêu ra là bao nhiêu?
5. Nồng độ glucose ban đầu 90 mg/dL, sau bữa ăn là 135 mg/dL. Mức tăng là bao nhiêu mg/dL?
6. Trong 4 giờ, nồng độ hormone tăng đều 3 đơn vị mỗi giờ. Tổng mức tăng là bao nhiêu đơn vị?

Đáp án và lời giải

Phần I

1. Câu 1. D. Tế bào đích đáp ứng với hormone khi có thụ thể phù hợp và bộ máy truyền tín hiệu tương ứng.
2. Câu 2. B. Insulin thúc đẩy thu nhận và dự trữ glucose ở các mô, góp phần hạ đường huyết.
3. Câu 3. A. Glucagon từ tế bào alpha của đảo tụy giúp tăng glucose máu, trong đó có tác động lên phân giải glycogen ở gan.
4. Câu 4. B. Trong phản hồi âm, sản phẩm hoặc hormone cuối cùng làm giảm tín hiệu kích thích ban đầu.
5. Câu 5. A. Nhiều hormone steroid tan trong lipid, đi qua màng và gắn thụ thể nội bào để điều hòa biểu hiện gene.
6. Câu 6. A. Hormone peptide thường không tan trong lipid, nên gắn thụ thể màng và kích hoạt chuỗi truyền tin nội bào.
7. Câu 7. C. ADH làm tăng tái hấp thu nước tại thận, góp phần giảm lượng nước mất qua nước tiểu.
8. Câu 8. B. ADH được tổng hợp ở vùng dưới đồi rồi vận chuyển đến dự trữ và phóng thích từ thùy sau tuyến yên.
9. Câu 9. B. TSH do thùy trước tuyến yên tiết, kích thích tuyến giáp sản xuất hormone tuyến giáp.
10. Câu 10. A. Hormone tuyến giáp ức chế ngược vùng dưới đồi và tuyến yên, hạn chế kích thích thêm tuyến giáp.
11. Câu 11. A. Tủy thượng thận tiết catecholamine, trong đó epinephrine và norepinephrine hỗ trợ đáp ứng nhanh với stress.
12. Câu 12. C. Hormone tuyến cận giáp góp phần nâng nồng độ calcium trong máu qua tác động ở xương, thận và gián tiếp ở ruột.
13. Câu 13. B. Aldosterone làm tăng tái hấp thu Na+ ở nephron; nước có thể theo sau bằng thẩm thấu.
14. Câu 14. C. Tín hiệu nội tiết đi theo máu tới tế bào đích ở xa; tế bào phải có thụ thể phù hợp.
15. Câu 15. D. Hormone là tín hiệu thứ nhất; cAMP là chất truyền tin thứ hai tham gia chuyển tiếp tín hiệu trong tế bào.
16. Câu 16. D. Thay đổi thành phần dịch ngoại bào như nồng độ glucose là kích thích dịch thể đối với tuyến nội tiết.
17. Câu 17. C. Tuyến nội tiết không có ống dẫn bài tiết; hormone đi vào dịch kẽ rồi tuần hoàn.
18. Câu 18. D. Thiếu ADH làm giảm tái hấp thu nước ở thận, có thể gây lượng nước tiểu lớn và loãng.

Phần II

1. Đúng. Đây là kích thích dịch thể do thay đổi nồng độ glucose.
2. Đúng. Insulin hỗ trợ thu nhận và dự trữ glucose.
3. Sai. Glucagon thúc đẩy phân giải glycogen, không phải dự trữ.
4. Đúng. Đây là một thành phần của phản hồi âm.
5. Sai. Đáp ứng phụ thuộc thụ thể và bộ máy truyền tín hiệu của tế bào đích.
6. Đúng. Nhiều steroid đi qua màng và điều hòa hoạt động gene.
7. Đúng. Hormone peptide thường khởi phát truyền tin qua thụ thể màng.
8. Đúng. cAMP truyền tín hiệu nội bào sau khi hormone gắn thụ thể.
9. Đúng. ADH giúp giảm thất thoát nước qua nước tiểu.
10. Sai. Hormone được tổng hợp ở vùng dưới đồi, sau đó phóng thích từ tuyến yên sau.
11. Đúng. PTH là hormone làm tăng Ca2+ máu.
12. Đúng. Na+ tái hấp thu có thể kéo nước theo.
13. Đúng. TSH do thùy trước tuyến yên tiết.
14. Đúng. Đây là phản hồi âm.
15. Sai. TSH được tạo ở thùy trước tuyến yên.
16. Đúng. Tín hiệu cuối làm giảm kích thích ban đầu.

Phần III

1. Câu 1: 8. 30 − 22 = 8 mg/dL.
2. Câu 2: 60. 12 × 5 = 60 đơn vị.
3. Câu 3: 75. (80 − 20)/80 × 100% = 75%.
4. Câu 4: 6. 2 + 3 + 1 = 6.
5. Câu 5: 45. 135 − 90 = 45 mg/dL.
6. Câu 6: 12. 4 × 3 = 12 đơn vị.

Tài liệu tham khảo

• OpenStax Biology 2e, 37.2: How Hormones Work.
• OpenStax Biology 2e, 37.3: Regulation of Body Processes.
• OpenStax Biology 2e, 37.4: Regulation of Hormone Production.
• OpenStax Biology 2e, 37.5: Endocrine Glands.