Đề ôn thi học sinh giỏi Sinh học lớp 10 số 3 là đề tự biên soạn để luyện tập nâng cao; không phải đề thi chính thức của một địa phương hay kỳ thi cụ thể.
ĐỀ ÔN THI HỌC SINH GIỎI SINH HỌC LỚP 10 – ĐỀ SỐ 3
Thời gian làm bài gợi ý: 120 phút | Tổng điểm tham khảo: 20 điểm
- Bài 1 (4 điểm). Giải thích vì sao một đặc điểm sinh học quan sát được không nhất thiết do một gen duy nhất quyết định.
- Bài 2 (4 điểm). Trong phép lai Aa×Aa, hãy tính xác suất đời con có kiểu hình lặn và xác suất trong 5 con có đúng 1 con lặn, giả sử các lần sinh độc lập.
- Bài 3 (4 điểm). Phân biệt khuếch tán thụ động và vận chuyển chủ động qua màng tế bào.
- Bài 4 (4 điểm). Một cây được tưới đủ nước nhưng rễ bị ngập úng nhiều ngày. Giải thích vì sao cây vẫn có thể héo.
- Bài 5 (4 điểm). Đề xuất một thí nghiệm đơn giản để kiểm tra ảnh hưởng của ánh sáng đến sinh trưởng cây, chỉ rõ biến độc lập, biến phụ thuộc và ít nhất hai biến cần kiểm soát.
LỜI GIẢI CHI TIẾT
- Bài 1. Nhiều tính trạng chịu ảnh hưởng của nhiều gen, tương tác giữa gen và môi trường, cũng như điều hòa biểu hiện gen. Vì vậy không nên suy từ một kiểu hình sang một nguyên nhân di truyền đơn lẻ nếu chưa có bằng chứng.
- Bài 2. Mỗi con có xác suất kiểu hình lặn 1/4. Với 5 con, xác suất đúng 1 con lặn là C(5,1)(1/4)(3/4)^4=405/1024.
- Bài 3. Vận chuyển thụ động đi theo chênh lệch thế/nồng độ và không dùng ATP trực tiếp; vận chuyển chủ động có thể đi ngược gradient và cần năng lượng cùng prôtêin vận chuyển.
- Bài 4. Ngập úng làm giảm ôxy trong vùng rễ, cản hô hấp tế bào và giảm khả năng hấp thụ ion/nước; rễ còn dễ tổn thương nên phần trên cây có thể héo.
- Bài 5. Dùng các cây tương đương, chỉ thay cường độ/thời gian chiếu sáng; đo chiều cao, số lá hoặc sinh khối sau cùng thời gian. Giữ giống cây, đất, nước, nhiệt độ, kích thước chậu tương tự.