Bài ôn thi học kì 1 môn Lịch sử lớp 10 này là đề tự biên soạn dùng để luyện tập theo phạm vi kiến thức phù hợp.
ĐỀ ÔN THI HỌC KÌ 1 LỊCH SỬ LỚP 10 – ĐỀ SỐ 7
Thời gian làm bài gợi ý: 60 phút | Tổng điểm: 10 điểm
Phần I. Trắc nghiệm – 3,0 điểm
Gồm 6 câu, mỗi câu 0,5 điểm.
- Câu 1 (0,5 điểm). Khi phân tích hồ sơ nhân chứng, nguồn nào có thể được xem là sử liệu gốc nếu được tạo ra cùng thời sự kiện?
A. nhật kí, thư từ hoặc văn bản đương thời
B. bài tóm tắt viết nhiều năm sau
C. một dự đoán hiện đại
D. một câu chuyện không rõ nguồn - Câu 2 (0,5 điểm). Khi phân tích hồ sơ bảo tàng, cần phân biệt điều gì?
A. màu sắc bản đồ
B. nguyên nhân, diễn biến và hệ quả
C. độ dài văn bản
D. số trang tài liệu - Câu 3 (0,5 điểm). Từ bảng thời gian, một nền văn minh thường được tìm hiểu qua những phương diện nào?
A. chỉ thời tiết
B. chỉ chiều cao dân cư
C. tổ chức xã hội, kinh tế, văn hóa và thành tựu
D. chỉ một nhân vật - Câu 4 (0,5 điểm). Ở bộ nguồn đối chiếu, hai người cùng chứng kiến một sự kiện có thể kể khác nhau vì sao?
A. thời gian luôn thay đổi sự kiện
B. sự kiện không tồn tại
C. mọi nguồn đều sai
D. vị trí, lợi ích và trải nghiệm của họ khác nhau - Câu 5 (0,5 điểm). Trong tình huống phân tích lớp 10, sử liệu hiện vật là loại nào?
A. di tích, công cụ, đồ vật còn lại
B. một dự báo tương lai
C. chỉ sách giáo khoa hiện nay
D. một ý kiến không có nguồn - Câu 6 (0,5 điểm). Khi phân tích một cuộc thảo luận lịch sử, sắp xếp sự kiện theo trình tự thời gian giúp người học nhận ra điều gì?
A. độ cao địa hình
B. quan hệ trước-sau và tiến trình biến đổi
C. mật độ dân số
D. tỉ lệ bản đồ
Phần II. Tự luận – 7,0 điểm
- Bài 1 (1,75 điểm). Khi xử lí bảng thời gian, viết hai câu kết luận lịch sử: một câu quá mạnh và một câu đã sửa cho tương xứng bằng chứng.
- Bài 2 (1,75 điểm). Từ bộ nguồn đối chiếu, với một nguồn sử liệu trong hồ sơ lớp 10, hãy nêu ba bước kiểm tra trước khi dùng nguồn đó để kết luận.
- Bài 3 (1,75 điểm). Ở tình huống phân tích, giải thích vì sao một sự kiện có thể có nhiều cách diễn giải nhưng không có nghĩa mọi diễn giải đều đáng tin như nhau.
- Bài 4 (1,75 điểm). Liên hệ với một cuộc thảo luận lịch sử, hãy lập chuỗi nguyên nhân → biến đổi → hệ quả cho một nội dung lịch sử phù hợp lớp 10.
ĐÁP ÁN VÀ HƯỚNG DẪN CHI TIẾT
Phần I. Trắc nghiệm
- Câu 1: A. Sử liệu gốc được tạo ra trong hoặc rất gần thời điểm của sự kiện.
- Câu 2: B. Phân biệt nguyên nhân và hệ quả giúp lập luận rõ ràng hơn.
- Câu 3: C. Cần nhìn nhiều phương diện để hiểu đời sống của một nền văn minh.
- Câu 4: D. Góc nhìn của người tạo nguồn ảnh hưởng nội dung được ghi lại.
- Câu 5: A. Hiện vật là dấu tích vật chất còn lại từ quá khứ.
- Câu 6: B. Trình tự thời gian cho thấy tiến trình và mối quan hệ trước-sau.
Phần II. Tự luận
- Bài 1. Câu sửa cần nêu phạm vi, điều kiện hoặc mức độ chắc chắn thay vì khẳng định tuyệt đối khi nguồn còn hạn chế.
- Bài 2. Xác định người tạo và thời điểm; xem mục đích/bối cảnh; đối chiếu ít nhất một nguồn độc lập rồi mới kết luận.
- Bài 3. Góc nhìn có thể khác, nhưng diễn giải vẫn phải phù hợp bằng chứng, bối cảnh và logic lịch sử.
- Bài 4. Nêu ít nhất một nguyên nhân, một biến đổi trung tâm và một hệ quả; các mắt xích phải có quan hệ hợp lí.
Nhận xét
Trọng tâm của đề là nguyên nhân-hệ quả và tiến trình; nếu sai lặp lại cùng một dạng, học sinh nên luyện thêm đúng dạng đó thay vì làm lại toàn bộ.