Đề ôn tập Địa lí số 04: Sản xuất lúa và phân tích số liệu

Phạm vi: Địa lí kinh tế Việt Nam, xử lí bảng số liệu. Dữ liệu 2023; dùng đơn vị ghi ở từng câu.

Phần I. Trắc nghiệm nhiều lựa chọn

1. Câu 1. GSO ghi diện tích lúa năm 2023 là 7 119,3 nghìn ha. Đổi sang triệu ha được: A. 0,71193   B. 71,193   C. 711,93.   D. 7,1193
2. Câu 2. Năng suất 61,1 tạ/ha tương đương: A. 6,11 tấn/ha   B. 0,611 tấn/ha   C. 61,1 tấn/ha   D. 611 tấn/ha.
3. Câu 3. Với diện tích 7,1193 triệu ha và năng suất 6,11 tấn/ha, sản lượng ước tính gần nhất: A. 4,35 triệu tấn   B. 435,0 triệu tấn   C. 7,12 triệu tấn.   D. 43,50 triệu tấn
4. Câu 4. Báo cáo GSO làm tròn sản lượng lúa 2023 là 43,5 triệu tấn. Chênh lệch so với tích diện tích × năng suất ở câu 3 chủ yếu do: A. đơn vị diện tích sai   B. năng suất không phải số liệu bình quân   C. số liệu công bố được làm tròn   D. sản lượng tính theo kg.
5. Câu 5. So với 2022, diện tích lúa tăng 10,4 nghìn ha lên 7 119,3 nghìn ha. Diện tích 2022 gần bằng: A. 7 129,7 nghìn ha   B. 7 108,9 nghìn ha   C. 6 108,9 nghìn ha   D. 7 119,3 nghìn ha.
6. Câu 6. Năng suất 2023 tăng 1,1 tạ/ha so với năm trước. Năng suất 2022 là: A. 60,0   B. 50,0   C. 62,2   D. 72,1 tạ/ha.
7. Câu 7. Sản lượng năm 2023 tăng 836,9 nghìn tấn so với năm trước. Sản lượng 2022 xấp xỉ: A. 42,66   B. 43,50   C. 44,34   D. 36,16 triệu tấn.
8. Câu 8. Tỉ lệ tăng diện tích lúa từ 2022 đến 2023 (lấy diện tích 2022 làm gốc) gần nhất: A. 0,015%   B. 0,15%   C. 1,5%   D. 15%.
9. Câu 9. Nếu sản lượng tăng nhanh hơn diện tích, yếu tố trực tiếp làm sản lượng/ha tăng là: A. giảm năng suất   B. tăng năng suất   C. giảm diện tích   D. tăng dân số.
10. Câu 10. Chỉ tiêu phù hợp nhất để so sánh hiệu quả thu hoạch giữa hai vùng có diện tích lúa khác nhau: A. tổng dân số   B. tổng diện tích tự nhiên   C. số tỉnh.   D. năng suất lúa
11. Câu 11. Bảng số liệu cho sản lượng nghìn tấn và diện tích nghìn ha. Công thức tính năng suất tấn/ha là: A. diện tích / sản lượng   B. sản lượng / diện tích   C. sản lượng × diện tích   D. sản lượng + diện tích.
12. Câu 12. Một vùng có diện tích 500 nghìn ha, năng suất 6 tấn/ha. Sản lượng là: A. 83,3 nghìn tấn   B. 300 nghìn tấn   C. 3 000 nghìn tấn   D. 30 triệu tấn.
13. Câu 13. Biện pháp giúp giảm rủi ro hạn và thiếu nước trong sản xuất lúa: A. lập lịch tưới theo nguồn nước và mùa vụ   B. tăng tưới tràn quanh năm   C. gieo trồng không theo mùa   D. bỏ bảo dưỡng kênh mương.
14. Câu 14. Để thể hiện biến động sản lượng lúa qua nhiều năm, biểu đồ thích hợp thường là: A. tròn một năm   B. sơ đồ lát cắt   C. đường   D. bản đồ địa hình.
15. Câu 15. Muốn so sánh cơ cấu sản lượng lúa của các vùng trong cùng một năm, nên ưu tiên: A. biểu đồ miền nhiều năm   B. biểu đồ khí hậu   C. biểu đồ tròn hoặc cột chồng 100%   D. lát cắt địa hình.
16. Câu 16. Kết luận nào được số liệu 2023 hỗ trợ trực tiếp? A. diện tích, năng suất và sản lượng đều tăng so với 2022   B. sản lượng giảm dù năng suất tăng   C. mọi tỉnh đều tăng diện tích   D. sản lượng tăng hoàn toàn do mở rộng diện tích.
17. Câu 17. Khi so sánh sản lượng giữa các năm, điều cần làm trước tiên là: A. đổi tên năm   B. bỏ số lẻ   C. giả định thời tiết giống nhau.   D. kiểm tra cùng khái niệm, đơn vị và phạm vi thống kê
18. Câu 18. Thâm canh bền vững cần hướng tới: A. tăng đầu vào không giới hạn   B. năng suất ổn định, tiết kiệm nước và bảo vệ đất   C. chỉ mở rộng đất   D. bỏ luân canh.

Phần II. Đúng/Sai

Câu 1. Dữ liệu lúa cả nước năm 2023

1. Diện tích 7 119,3 nghìn ha tương đương 7,1193 triệu ha.
2. 61,1 tạ/ha bằng 6,11 tấn/ha.
3. Tích diện tích và năng suất xấp xỉ 43,50 triệu tấn.
4. Vì tích hai số đã làm tròn bằng 43,50 nên sản lượng thực tế chính xác tuyệt đối là 43,50 triệu tấn.

Câu 2. So sánh với năm 2022

1. Diện tích 2022 suy ra khoảng 7 108,9 nghìn ha.
2. Năng suất 2022 suy ra khoảng 60,0 tạ/ha.
3. Sản lượng 2022 suy ra khoảng 42,66 triệu tấn.
4. Diện tích tăng 10,4 nghìn ha đồng nghĩa mọi địa phương đều tăng diện tích.

Câu 3. Kĩ năng xử lí số liệu

1. Chia sản lượng nghìn tấn cho diện tích nghìn ha cho kết quả tấn/ha.
2. So sánh xu hướng qua năm cần giữ thống nhất phạm vi và đơn vị.
3. Biểu đồ đường có thể trình bày chuỗi sản lượng nhiều năm.
4. Chỉ từ số liệu tổng diện tích cả nước có thể kết luận vùng nào có năng suất cao nhất.

Câu 4. Sản xuất bền vững

1. Lịch tưới thích ứng nguồn nước có thể giúp giảm lãng phí.
2. Tăng sản lượng luôn đòi hỏi tăng diện tích canh tác.
3. Duy trì độ phì đất là một yêu cầu của canh tác bền vững.
4. Một chỉ tiêu bình quân toàn quốc mô tả chính xác mọi thửa ruộng.

Phần III. Trả lời ngắn

1. Câu 1: (Bài toán giả định) Một hợp tác xã có 18 000 tấn lúa, chia đều vào 12 kho. Tính lượng lúa mỗi kho (tấn).
2. Câu 2: (Bài toán giả định) Một thửa ruộng rộng 240 ha thu hoạch 1 488 tấn lúa. Tính năng suất (tấn/ha).
3. Câu 3: (Bài toán giả định) Dùng 100 kg hạt giống cho mỗi hecta trên diện tích 18 ha. Tổng lượng giống cần dùng là bao nhiêu kg?
4. Câu 4: (Bài toán giả định) Sau thu hoạch có 2 000 tấn lúa; hao hụt trong bảo quản là 2,5%. Khối lượng còn lại là bao nhiêu tấn?
5. Câu 5: (Bài toán giả định) Sản lượng tăng từ 48 000 tấn lên 50 400 tấn. Tính tỉ lệ tăng so với sản lượng ban đầu (%).
6. Câu 6: (Bài toán giả định) Bán 3 600 tấn lúa với giá 6,5 triệu đồng/tấn. Tính tổng doanh thu (tỉ đồng), chưa tính chi phí.

Đáp án và lời giải

Phần I

1. Câu 1. D. 7 119,3 nghìn = 7,1193 triệu (chia 1 000).
2. Câu 2. A. Một tấn bằng 10 tạ, nên 61,1 tạ/ha = 6,11 tấn/ha.
3. Câu 3. D. 7,1193 × 6,11 = 43,499923 triệu tấn, làm tròn 43,50.
4. Câu 4. C. Diện tích, năng suất và sản lượng công bố được làm tròn ở độ chính xác nhất định.
5. Câu 5. B. Diện tích 2022 = 7 119,3 − 10,4 = 7 108,9 nghìn ha.
6. Câu 6. A. Năng suất 2022 = 61,1 − 1,1 = 60,0 tạ/ha.
7. Câu 7. A. 43,5 − 0,8369 = 42,6631 triệu tấn, gần 42,66.
8. Câu 8. B. 10,4 / 7 108,9 × 100 ≈ 0,1463%, làm tròn 0,15%.
9. Câu 9. B. Sản lượng bằng diện tích nhân năng suất; khi diện tích không tăng tương ứng thì năng suất tăng góp phần làm tổng tăng nhanh hơn.
10. Câu 10. D. Năng suất tính sản lượng trên một đơn vị diện tích, phù hợp so sánh hiệu quả thu hoạch bình quân.
11. Câu 11. B. Hai đại lượng đều có tiền tố nghìn nên triệt tiêu; nghìn tấn/nghìn ha = tấn/ha.
12. Câu 12. C. 500 nghìn ha × 6 tấn/ha = 3 000 nghìn tấn = 3 triệu tấn.
13. Câu 13. A. Lập lịch tưới theo nguồn nước và mùa vụ điều chỉnh nhu cầu với lượng nước sẵn có.
14. Câu 14. C. Biểu đồ đường thể hiện diễn biến liên tục của một chỉ tiêu theo thời gian.
15. Câu 15. C. Tròn hoặc cột chồng 100% thể hiện tỉ trọng cơ cấu tại một thời điểm.
16. Câu 16. A. Báo cáo GSO nêu cả ba chỉ tiêu diện tích, năng suất, sản lượng tăng so với 2022; không suy ra mọi tỉnh cùng tăng.
17. Câu 17. D. Chỉ số chỉ so sánh được khi thống nhất định nghĩa, đơn vị, phạm vi và phương pháp.
18. Câu 18. B. Bền vững kết hợp hiệu quả sản xuất với tiết kiệm tài nguyên và duy trì chất lượng đất.

Phần II

1. Câu 1. a Đúng; b Đúng; c Đúng; d Sai. Phép nhân dùng các trị số đã làm tròn nên chỉ cho ước tính; sản lượng công bố cũng được làm tròn.
2. Câu 2. a Đúng; b Đúng; c Đúng; d Sai. Số tổng hợp toàn quốc không khẳng định chiều biến động của từng địa phương.
3. Câu 3. a Đúng; b Đúng; c Đúng; d Sai. Dữ liệu tổng diện tích không có phân tổ vùng hay năng suất vùng để xác định vùng đứng đầu.
4. Câu 4. a Đúng; b Sai; c Đúng; d Sai. Tăng sản lượng còn có thể nhờ năng suất; bình quân quốc gia che khuất khác biệt địa phương.

Phần III

1. Câu 1: 18 000÷12=1 500 tấn/kho.
2. Câu 2: 1 488÷240=6,2 tấn/ha.
3. Câu 3: 100×18=1 800 kg.
4. Câu 4: Hao hụt=2 000×0,025=50 tấn; còn lại=2 000−50=1 950 tấn.
5. Câu 5: (50 400−48 000)÷48 000×100=5%.
6. Câu 6: 3 600×6,5=23 400 triệu đồng=23,4 tỉ đồng.

Nguồn số liệu và phạm vi kiểm chứng

• Niên giám thống kê tóm tắt 2023, Tổng cục Thống kê: diện tích lúa 7 119,3 nghìn ha; năng suất 61,1 tạ/ha; sản lượng 43,5 triệu tấn; mức tăng tương ứng so với năm trước.
• Báo cáo tình hình kinh tế xã hội quý IV và năm 2023, Tổng cục Thống kê: số liệu sản xuất lúa năm 2023 được trình bày và làm tròn.
• Niên giám thống kê 2023, Tổng cục Thống kê: bảng thống kê nông nghiệp phục vụ đối chiếu.
• GSO Agriculture, forestry and fishery: cổng thống kê chuyên ngành.

Trạng thái: bản biên soạn và tự kiểm tra số học/cấu trúc; chưa được giáo viên Địa lí thẩm định. Không đánh dấu đã chuyên gia xác minh.