Đề luyện tập tự biên soạn; ngữ liệu dưới đây được viết riêng cho đề này, không phải đề thi chính thức.
Đề ôn thi tốt nghiệp THPT môn Ngữ văn – Đề số 3
Thời gian làm bài: 120 phút. Tổng điểm: 10 điểm.
Phần I. Đọc hiểu – 4,0 điểm
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
BIÊN BẢN RÚT KINH NGHIỆM — Buổi đổi sách
Phương án ban đầu: Hải đề nghị đặt thùng sách ngay trong cổng để người đi ngang dễ thấy. Trên sơ đồ nháp, thùng chỉ chiếm một góc; Thảo đã hỏi lối vào có đủ rộng không và đề nghị chia sách theo nhóm.
Quan sát lúc mở cửa: Học sinh đến cùng lúc; thùng đầu tiên xê dịch, chặn lối. Người mang sách phải đợi sau những bạn đang chọn. Một em lớp dưới chống nạng dừng ở bậc cửa rồi quay sang hành lang thư viện. Khi Hải kéo thùng, vài cuốn sách rơi xuống nền.
Điều chỉnh: Thảo mở bản sơ đồ khác, vẽ bàn dọc hành lang. Hải hỏi nên chuyển gì trước. Nhóm dời bàn, phân sách theo lứa tuổi và dán mũi tên. Em lớp dưới quay lại; Hải giữ cửa để xe sách đi qua, em chọn một cuốn truyện và đặt sách mình mang đến vào thùng.
Kết quả và hồ sơ: Buổi đổi sách mở muộn mười phút. Hải cất sơ đồ cũ có dấu giày cùng bản vẽ mới. Trên bản mới, nhóm ghi giờ mở cửa và lối đi; vị trí thùng để trống chờ kiểm tra tại chỗ lần sau.
- Câu 1 (0,5 điểm). Những biểu hiện nào khi mở cửa cho thấy phương án đặt thùng sách ở cổng chưa phù hợp?
- Câu 2 (0,75 điểm). Nêu một việc Thảo làm để đề xuất phương án mới và một việc Hải làm để giúp phương án ấy thực hiện được.
- Câu 3 (1,0 điểm). Phân tích tác dụng của cách biên bản đặt “phương án ban đầu” cạnh “quan sát lúc mở cửa”.
- Câu 4 (1,75 điểm). Việc Hải cất cả sơ đồ cũ lẫn bản vẽ đã điều chỉnh gợi cho em suy nghĩ gì về cách xử lí sai sót khi lập kế hoạch chung?
Phần II. Viết – 6,0 điểm
- Câu 1 (2,0 điểm). Viết đoạn văn khoảng 200 chữ trình bày suy nghĩ về việc tính đến khả năng tiếp cận của người có nhu cầu di chuyển khác nhau khi tổ chức hoạt động chung.
- Câu 2 (4,0 điểm). Từ ngữ liệu ở phần Đọc hiểu và trải nghiệm của bản thân, hãy viết bài văn nghị luận khoảng 600 chữ về mối quan hệ giữa năng lực dẫn dắt và sự sẵn sàng lắng nghe trong làm việc nhóm.
Gợi ý đáp án và hướng dẫn chấm
Phần I. Đọc hiểu – 4,0 điểm
- 0,5 điểm. Thùng sách chặn lối khiến người đến phải chờ; em chống nạng không đi qua được và phải quay sang hành lang; sách còn rơi khi thùng bị kéo. Nêu một biểu hiện có căn cứ là đạt.
- 0,75 điểm. Thảo mở sơ đồ khác và vẽ bàn dọc hành lang; Hải giữ cửa để xe sách đi qua. Cần nêu đúng một hành động của mỗi nhân vật.
- 1,0 điểm. Đặt dự tính cạnh quan sát thực tế làm rõ khoảng cách giữa sơ đồ trên giấy và nhu cầu người tham gia; trình tự cũng giải thích vì sao nhóm đổi phương án.
- 1,75 điểm. Sơ đồ cũ lưu dấu giả định chưa được thử; bản mới ghi nhận điều phát hiện tại chỗ. Giữ cả hai giúp rút kinh nghiệm và không giả vờ đã tính xong phần còn thiếu. Chấp nhận cách hiểu khác có căn cứ.
Phần II. Viết – 6,0 điểm
- Câu 1 (2,0 điểm). Đoạn khoảng 200 chữ nêu được cách tổ chức không gian/hoạt động để người có khả năng di chuyển khác nhau có thể tham gia; có thể đề cập lối đi thông thoáng, lối vào phù hợp, biển chỉ dẫn và việc thử phương án với người sử dụng thực tế. Lí giải vì sao không nên chỉ dựa vào sơ đồ trên giấy; có ví dụ, bố cục và diễn đạt rõ. Chấm linh hoạt theo nội dung và lập luận.
- Câu 2 (4,0 điểm). Bài viết tập trung vào cách người dẫn dắt đặt mục tiêu, phân công trách nhiệm và lắng nghe nhóm; luận điểm, dẫn chứng và bố cục cần rõ. Có thể nêu: người dẫn dắt cần xác định mục tiêu, phân công và chịu trách nhiệm; lắng nghe giúp họ hiểu năng lực, khó khăn và ý tưởng của thành viên; quyết định cuối cùng vẫn cần cân nhắc nguồn lực, thời hạn và lợi ích chung. Bàn cả trường hợp tranh luận kéo dài hoặc ý kiến không phù hợp; đề xuất cách hỏi, tóm tắt, phản hồi và giải thích quyết định. Dẫn chứng phù hợp; chấm theo lập luận, dẫn chứng, tổ chức, diễn đạt và sáng tạo.