Đề ôn thi học sinh giỏi Khoa học tự nhiên lớp 8 số 2 là đề tự biên soạn để luyện tập nâng cao; không phải đề thi chính thức của một địa phương hay kỳ thi cụ thể.
ĐỀ ÔN THI HỌC SINH GIỎI KHOA HỌC TỰ NHIÊN LỚP 8 – ĐỀ SỐ 2
Thời gian làm bài gợi ý: 120 phút | Tổng điểm tham khảo: 20 điểm
- Bài 1 (4 điểm). Trong tình huống Đồi gió đo lường, Một vật khối lượng 1.6 kg có thể tích 0.0007 m³. Tính khối lượng riêng; trong đề số 2, hãy trình bày ít nhất một bước kiểm tra kết quả.
Yêu cầu bổ sung cho Khoa học tự nhiên lớp 8, đề số 2: nêu thêm một bước kiểm tra, ví dụ hoặc căn cứ phù hợp trước khi kết luận. Hãy chỉ ra điều kiện hoặc dữ kiện nào quyết định cách giải. - Bài 2 (4 điểm). Trong tình huống Đồi gió đo lường, Dung dịch có pH=3. Nêu môi trường và giải thích ý nghĩa của pH; trong đề số 2, hãy trình bày ít nhất một bước kiểm tra kết quả.
Yêu cầu bổ sung cho Khoa học tự nhiên lớp 8, đề số 2: nêu thêm một bước kiểm tra, ví dụ hoặc căn cứ phù hợp trước khi kết luận. Sau khi trả lời, hãy giải thích vì sao một phương án khác dễ dẫn tới kết luận sai. - Bài 3 (4 điểm). Trong tình huống Đồi gió đo lường, Giải thích vì sao rễ cây cần ôxy dù cây quang hợp ở lá; trong đề số 2, hãy trình bày ít nhất một bước kiểm tra kết quả.
Yêu cầu bổ sung cho Khoa học tự nhiên lớp 8, đề số 2: nêu thêm một bước kiểm tra, ví dụ hoặc căn cứ phù hợp trước khi kết luận. Hãy nêu một bước đối chiếu giúp xác nhận kết quả là hợp lí. - Bài 4 (4 điểm). Trong tình huống Đồi gió đo lường, Một nguồn âm dao động 840 lần trong 12 s. Tính tần số và cho biết nếu biên độ tăng mà tần số không đổi thì độ cao và độ to thay đổi thế nào; trong đề số 2, hãy trình bày ít nhất một bước kiểm tra kết quả.
Yêu cầu bổ sung cho Khoa học tự nhiên lớp 8, đề số 2: nêu thêm một bước kiểm tra, ví dụ hoặc căn cứ phù hợp trước khi kết luận. Nếu dữ kiện thay đổi, hãy cho biết yếu tố nào trong cách giải phải được xem lại trước. - Bài 5 (4 điểm). Trong tình huống Đồi gió đo lường, Thiết kế một phép thử công bằng để so sánh tốc độ bay hơi của nước ở hai điều kiện khác nhau; trong đề số 2, hãy trình bày ít nhất một bước kiểm tra kết quả.
Yêu cầu bổ sung cho Khoa học tự nhiên lớp 8, đề số 2: nêu thêm một bước kiểm tra, ví dụ hoặc căn cứ phù hợp trước khi kết luận. Ngoài kết quả, hãy nêu một cách kiểm tra độc lập để phát hiện sai sót.
LỜI GIẢI CHI TIẾT
- Bài 1. ρ=m/V=1.6/0.0007=2286 kg/m³. Cần nêu rõ căn cứ quyết định cách làm, sau đó kiểm tra kết luận bằng phép tính ngược, nguồn khác hoặc trường hợp biên phù hợp.
- Bài 2. pH=3<7 nên dung dịch axit. pH là thang logarit liên hệ với nồng độ ion H+; chênh 1 đơn vị tương ứng khoảng 10 lần về [H+]. Một lời giải tốt phải chỉ ra vì sao phương án được chọn phù hợp hơn phương án dễ nhầm.
- Bài 3. Rễ là mô sống và hô hấp tế bào để tạo ATP cho nhiều quá trình, trong đó có hấp thụ/vận chuyển ion. Đất úng thiếu ôxy làm rễ hoạt động kém. Nên tự kiểm tra bằng một bước độc lập để bảo đảm không bỏ sót điều kiện hoặc đọc sai dữ kiện.
- Bài 4. f=840/12=70 Hz. Tần số không đổi nên độ cao cơ bản không đổi; biên độ tăng làm âm thường nghe to hơn. Khi dữ kiện thay đổi, cần xem lại giả định và bước suy luận phụ thuộc trực tiếp vào dữ kiện đó.
- Bài 5. Dùng lượng nước, diện tích mặt thoáng và dụng cụ giống nhau; chỉ thay một yếu tố như nhiệt độ hoặc gió. Đo khối lượng/thể tích mất đi trong cùng thời gian, lặp lại và lấy trung bình. Phần kiểm tra nên đối chiếu lại điều kiện, dữ kiện và kết quả cuối thay vì chỉ nhìn đáp số.
Nhận xét
Đề theo bối cảnh Đồi gió đo lường đã bổ sung yêu cầu kiểm chứng hoặc đối chiếu ngay trong từng nhiệm vụ, tránh kiểu chỉ thay số mà giữ nguyên cách suy luận.