Đề ôn thi học sinh giỏi Ngữ văn lớp 6 số 1 là đề tự biên soạn để luyện tập nâng cao; không phải đề thi chính thức của một địa phương hay kỳ thi cụ thể.
ĐỀ ÔN THI HỌC SINH GIỎI NGỮ VĂN LỚP 6 – ĐỀ SỐ 1
Thời gian làm bài gợi ý: 150 phút | Tổng điểm tham khảo: 20 điểm
- Bài 1 (4 điểm). Đọc ngữ liệu tự biên soạn sau và xác định điểm nhìn trần thuật:
Buổi chiều, nhân vật “tôi” trở lại nơi gắn với ký ức về một con ngõ. Những thứ quen thuộc vẫn còn, nhưng cách nhìn đã khác. Một chi tiết nhỏ khiến nhân vật nhận ra rằng ký ức không phải bản sao nguyên vẹn của quá khứ; mỗi lần nhớ lại, con người đều lựa chọn điều để giữ, điều để quên và ý nghĩa muốn trao cho trải nghiệm.
- Bài 2 (4 điểm). Phân tích ý nghĩa của nhận xét: “ký ức không phải bản sao nguyên vẹn của quá khứ”; trong đề số 1, hãy trình bày ít nhất một bước kiểm tra kết quả.
- Bài 3 (4 điểm). Chỉ ra một thủ pháp nghệ thuật có thể làm nổi bật sự thay đổi trong cách nhìn của nhân vật và giải thích hiệu quả; trong đề số 1, hãy trình bày ít nhất một bước kiểm tra kết quả.
- Bài 4 (4 điểm). Viết đoạn nghị luận khoảng 180 chữ về mối quan hệ giữa trải nghiệm và cách con người hiểu lại quá khứ; trong đề số 1, hãy trình bày ít nhất một bước kiểm tra kết quả.
- Bài 5 (4 điểm). Viết bài nghị luận khoảng 400 chữ về chủ đề: Khi trưởng thành, điều quan trọng hơn là giữ nguyên ký ức hay học cách hiểu lại ký ức?; trong đề số 1, hãy trình bày ít nhất một bước kiểm tra kết quả.
HƯỚNG DẪN ĐÁP ÁN CHI TIẾT
- Bài 1. Điểm nhìn ngôi thứ nhất qua nhân vật “tôi”. Cách kể này tạo cảm giác trực tiếp, chủ quan có ý thức và phù hợp với chủ đề hồi tưởng.
- Bài 2. Ý kiến nhấn mạnh ký ức chịu tác động của cảm xúc, thời gian và góc nhìn hiện tại; vì vậy cùng một sự việc có thể được hiểu khác khi con người thay đổi.
- Bài 3. Có thể dùng đối lập giữa “vẫn còn” và “đã khác”, hình ảnh lặp, chi tiết biểu tượng hoặc thay đổi nhịp câu. Cần nêu được thủ pháp và hiệu quả cụ thể.
- Bài 4. Đoạn viết cần có luận điểm, lí giải, ví dụ phù hợp và kết nối trải nghiệm với sự thay đổi nhận thức; tránh kể chuyện dài mà thiếu phân tích.
- Bài 5. Bài viết cần xác lập quan điểm, xem xét cả giá trị của việc gìn giữ và nhu cầu diễn giải lại. Điểm cao dành cho bài có phản biện, dẫn chứng phù hợp, bố cục mạch lạc và diễn đạt chính xác.
Nhận xét
Đề không kiểm tra việc thuộc một văn bản cụ thể mà tập trung năng lực đọc, phân tích ngôn ngữ và xây dựng lập luận có chiều sâu.